Eğitim niye vardır? Eğitim pratikte kapitalistler ve emperyalistler için (bunu pek “sosyalistim” deyip olmayanları da katalım) raydan, yoldan çıkmayacak, çıkmayan birey yetiştirmektir. Tanım pek kolay kabul edilir gelmese de eğitim nerede olursa olsun bu düzene sokulur. Aklın çok kullanılmasına el vermez durum sağlanır; düzen öyle kurulur. Oysa eğitimin amacı pek öyle olmasa da artık raydan, yoldan çıkmayı, devrilmeden çıkabilmeyi öğretmektir; onun için var olmalıdır.
Çırpınmaları, yoldan çıkanların çoğalmasını önlemektir; bunun için işte “şöyle böyle”, “bu daha yok”, “bu daha”… Hep bir kaçış yolu tıkamasıdır. Yapısında, varlığında; “doğru dürüst topluma uyumlu, toplum için var olan bireyler yetiştirmek” gibi, tam da bu söylenerek kurallar içinde sadece söyleneni yapan, söyleyenin gösterdiği yoldan çıkmayan, oradan giden varlıklar oluşturmaktır. Bunda ne kötülük var? Soru tam da burada devreye giriyor: Yolu gösterenin kim olduğu, niye onun olduğu.
Kuzey ülkeleri ve Japonya bunun o kadar dürüst bir şey olmadığını fark etmiş olmalılar. Sınav düzeninden, sorgulama düzeninden çocukları biraz uzaklaştırarak yönlendirmeyi biraz olsun hafifletip kurumları daha kullanılabilir bireylerle yapılandırmak yolunu seçmiş olmalılar. Birey daha sorgusuz, daha az yönlendirmeli; başka bir metot.
Bilgi ve öğrenim gerekli mi? Evet, kuşkusuz gerekli. Yapıldığında, iyi yapıldığında sonuçları güzel oluyor mu? Evet, oluyor. Bu kullanım tarzının naif yapısından hemen sonra başka ellere geçişle hemen devreye sokulan kullanım kolaylığını da (naiflikten dolayı göz ardı etmeden) hemen kendi istedikleri yapıya benzetiyorlar. Yoksa kimin umurunda bireylerin ne olduğu, ne olacağı? Bakın, kötü bir örnek olarak almayın; Hindistan nasıl bir matematik ve yazılım harikasıdır ve yaşama bakın; eğitimin nasıl zor ulaştığına, ulaşanların parlaklığına, ulaşamayanların perişanlığına tam bir örnek. İyi niyetli iyi insanlar aramak zorundayız ve dilemek.
